Maliye ve Para Politikası Araştırmaları Merkezi Direktörü, TEPAV
Dr. M. Coşkun Cangöz, Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı’nda (TEPAV’da), Maliye ve Para Politikası Araştırmaları Merkezi Direktörü olarak görev yapmaktadır. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Maliye Bölümü mezunudur. Ankara Üniversitesi'nde ekonomi, Exeter Üniversitesi'nde iş idaresi alanında yüksek lisans, ODTÜ'de sosyoloji alanında doktora derecelerini tamamlamıştır. Meslek hayatına 1990 yılında Mali Analist olarak Denizcilik Bankasında başlayan Dr. Cangöz, 1991 yılında Uzman Yardımcısı olarak girdiği Hazine Müsteşarlığında Şube Müdürü, Daire Başkanı ve Genel Müdür Yardımcısı olarak görev yaptıktan sonra 2005-2012 arasında Kamu Finansmanı Genel Müdürü görevini ifa etmiştir. Bu dönemde kamu borç yönetimi reformunun gerçekleştiren çekirdek kadroda yer almış, risk yönetimi birimini kurmuş, borç yönetiminin reorganizasyonunu ve nakit yönetiminin modernizasyonunu sağlamıştır. Dr. Cangöz, ayrıca 2012-2015 arasında T.C. Londra Büyükelçiliği Ekonomi Baş Müşaviri olarak görev yapmıştır. 2015-2020 yılları arasında ise Dünya Bankası'nda Kamu Borç Yönetimi Danışmanlığı Birimi'nin yöneticiliğini yapmıştır. 2020 yılından bu yana uluslararası kuruluşların teknik yardım misyonlarına danışman ve kamu finansmanı uzmanı olarak katılmaktadır. Bu kapsamda on beşten fazla ülkede borç, risk ve nakit yönetimi konularında kapasite geliştirme çalışmalarında bulunmuştur. Dr. Cangöz’ün kamu maliyesi ve para politikası konularında yayınlanmış çalışmaları bulunmaktadır. Güncel ekonomik konulara ilişkin blog yazıları çeşitli internet haber sitelerinde yayınlanmaktadır.
Türkiye ekonomisi son 20 yılda Irak Savaşı, Suriye İç Savaşı ve son olarak İran-İsrail gerilimi gibi üç büyük jeopolitik krizle karşılaştı. Her kriz, ekonomi için farklı şoklar ve tehditler yarattı: ihracat kayıpları, enerji fiyatlarındaki artış, göç baskısı ve artan belirsizlik ortamı. 2003’te yapısal reformlarla desteklenen bir program sayesinde ekonomik istikrar korunabilirken, 2011 sonrası uygulanan politikalar kırılganlığı artırdı. Bugün ise benzer risklerle karşı karşıya olan Türkiye’nin geçmiş deneyimlerinden ders çıkararak stratejik ve rasyonel adımlar atması gerekiyor. Yapısal reformlar, mali disiplin, Merkez Bankası bağımsızlığı ve güven artırıcı politikalar ekonomik satranç tahtasında doğru hamleleri yapmanın anahtarı olabilir. Çünkü bu oyunda taktiksel hatalar kolayca “şah” tehdidine dönüşebiliyor.
Temel bütçe büyüklüklerini kısıtlayan sayısal hedefler niteliğindeki mali kurallar son 20 yılda giderek yaygınlaşmıştır. Bu kapsamda dünyada 105 ekonomide en az bir adet mali kural uygulanmaktadır. Ancak, yasal olarak belirlenmiş açık bir mali kurala sahip olmayan Türkiye uluslararası uygulamalardan ayrışmaktadır. Bununla beraber, 2010 yılında mali kurala ilişkin bir yasa tasarısı meclis gündemine gelmişse de yasalaşmamıştır. Oysaki Kamu Politikası, Devlet Yönetimi ve Toplumsal Gelişim Merkezi (KAPDEM) için yapılan çalışmada da gösterildiği gibi mali kural hayata geçmiş olsaydı özellikle 2016 yılından başlayarak bütçede gözlenen bozulmanın önüne geçilmesi mümkün olabilecekti. Bu çalışmada mevcut mali mevzuatta bulunan ve esas olarak mali kural niteliği olmayıp bütçe disiplinini sağlamayı öngören borçlanma limiti gibi düzenlemelerin sıklıkla geçici kanun maddeleriyle aşılıyor olması sürdürülemez bir sorun olarak eleştirilmektedir. Bu sorunu aşmak amacıyla olası bir kurallı ekonomiye geçiş durumunda uluslararası uygulamalara paralel olarak mali kuralın mali konseyle desteklenmesi yerinde olacağı bir kamu politikası önerisi olarak ortaya konmaktadır.
